معرفی نویسنده

سحر برهانی

دانشجوی دکترا بیوفیزیک (دانشگاه تربیت مدرس)

ویروس جدید کُرُنا

ویروس جدید کُرُنا

کابوس بازگشته است؟

این سوالی است که در روزهای ابتدایی سال میلادی 2020 بعد از ظهور ذات الریه جدید در ووهان چین افراد بسیاری از خود می‌پرسند. ویروسی که موجب این بیماری می گردد متعلق به خانواده ویروس کُرُنا است که منجر به سندروم تنفسی حاد شدید (SARS)، سندروم تنفسی خاورمیانه (MERS) و سرماخوردگی‌های رایج می گردند.

 این ویروس جدید با گونه‌های حیوانات فروخته شده در بازار در ارتباط است و تا کنون 800 نفر را مبتلا و موجب مرگ بیش از 40 نفر شده است. محققان چینی توالی ژنوم این ویروس را که به عنوان 2019-nCoV نام گذاری شده است را به اشتراک گذاشته‌اند تا دانشمندان سایر نقاط جهان برای توسعه تست های تشخیصی از آن بهره ببرند.

پروازها و قطارها به سمت ووهان و از این شهر به سایر نقاط متوقف شده است و منع مسافرت برای سایر شهرها نزدیک نیز اعلام شده است. موارد ابتلا به این ویروس در سایر کشورها مانند تایلند، کره جنوبی، ژاپن و ایالات متحده مشاهده شده است. سوالات بسیاری بی پاسخ مانده است، پژوهشگران هنوز حیوان میزبان این ویروس را نیافته اند، زمان دقیق پدیدار شدن بیماری و تعداد دقیق افراد مبتلا مشخص نیست.

سوالاتی که دانشمندان با آن روبه رو هستند:

ویروس چگونه انتشار می‌یابد؟

ضروری ترین سوالی که دانشمندان با آن مواجه هستند تعیین چگونگی انتشار این ویروس است. مسئولین چینی تایید کرده اند که مواردی از انتقال میان انسان ها دیده شده است. اما هنوز مشخص نیست که این انتقال رایج باشد. نظارت بر نرخ موارد جدید ظاهرشده و زمان شروع علائم برای هر مورد به محققین می‌گوید که این ویروس تا چه حد آسان بین انسانها انتشار می یابد.

ویروس تا چه اندازه مرگ بار است؟

نرخ بالای ذات الریه در میان موارد اولیه ابتلا ابتدا محققین را در مورد هولناک بودن ویروس ووهان نگران کرد. اما با مشاهده موارد خفیف تر این نگرانی ها کاهش یافت. با حداقل 19 مورد مرگ از 800 مورد ابتلا، به نظر می‌رسد که این ویروس به اندازه ویروس SARS (که 11% مبتلایان را به کام مرگ کشاند) مرگبار نباشد. اما هنوز برای اظهارنظر دقیق در این رابطه بسیار زود است.

منشا ویروس کجاست؟

تئوری های مختلفی در مورد نحوه انتقال این ویروس وجود دارد. شناسایی منشا بیماری به کنترل شیوع، سنجیدن میزان تهدید کمک می کند و از اپیدمی های آینده جلوگیری می‌کند. توالی یابی های ژنتیکی پیشنهاد می کنند که این ویروس جدید کُرُنا با ویروس های موجود در خفاش شامل SARS و سایر ویروس های وابسته آن مرتبط است. آزمایش حیوانات موجود در بازار غذاهای دریایی ووهان و قفس ها و کانتینرهای حمل آنها برای مواد ژنتیکی ویروسی می تواند به شناسایی منشا ویروس کمک کند.

توالی ژنتیکی ویروس چه اطلاعاتی به ما می دهد؟

توالی یابی ژنتیکی ویروس کُرُنا ووهان شواهدی از منشا انتشار آن را ارائه می دهد. آزمایشگاه های چین و تایلند ژنوم حداقل 16 سویه یافت شده در افراد مبتلا را توالی یابی کرده اندو در اختیار جهان قرار داده اند. با مطالعه دقیق این توالی ها مشخص می گردد که آیا بیشتر موارد ناشی از انتقال ویروس از حیوان به انسان و یا از انسان به انسان بوده اند و یا اینکه ویروس ابتدا افراد کمی از انسان ها را آلوده کرده است و بیشتر موارد جدید ابتلا ناشی از انتقال ثانویه انسان به انسان بوده اند.

آیا دارویی برای درمان این ویروس قابل گسترش است؟

هیچ داروی موثری برای درمان SARS و یا هر آلودگی ویروس کُرُنا دیگری مشاهده نشده است و هیچ واکسنی از ابتلا به این آلودگی جلوگیری نمی کند. گروهی در چین به دنبال یافتن درمانی هستن که از ایده مسدود کردن گیرنده سلول های انسانی که ویروس به آن متصل می گردد و موجب آلودگی می شود، استفاده می کنند. مطالعات نشان داده اند که این ویروس جدید به گیرنده مشابهی با SARS متصل می گردد. این گروه امیدوار است که با احیای تلاش های انجام شده بر روی درمان SARS دارویی در مقابل این ویروس کُرُنا جدید بسازد.

آیا مارها عامل انتقال ویروس کُرُنا جدید هستند؟

ویروس nCoV به ویروس های SARS2019 و سایر ویروس های وابسته نزدیک است که منشا آنها از خفاش است، اما می توانند سایر حیوانات را نیز آلوده کنند که موجب انتقال آن به انسان ها می گردد. ویروس ها از سیستم کدونی مشابه با میزبان خود جهت رمزگذاری پروتئین های خود استفاده می نمایند. مقایسه کدون های مطلوب این ویروس نشان داده است که این ویروس میزبان هایی شامل جوجه تیغی، پانگولین (مورچه خوار پولک دار)، خفاش، مرغ، انسان و مار را ترجیح می دهد. مطالعات نشان داده اند که این کدون ها به کدون های موجود در دو گونه مار فروخته شده در بازار غذاهای دریایی ووهان بسیار نزدیک اند.  بسیار غیرمحتمل است که این ویروس میزبان ثانویه ای راب رای مدت کافی جهت تغییرات قابل ملاحظه در ژنوم آلوده کرده باشد. هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد این ویروس ها قادر به آلوده کردن گونه هایی جدای از پستانداران و پرندگان هستند و کاندیدای احتمالی یک پستاندار است.

منابع:

https://science.sciencemag.org/content/367/6475/234
https://www.nature.com/articles/d41586-020-00166-6
https://www.nature.com/articles/d41586-020-00180-8 

کلید واژه ها: #ویروس کرنا #ووهان چین #سارس # #

telegram